Ndrysho madhësinë e shkronjave

verzioni për printim

copyright

Jeta në Kosovë debaton për akreditimin e universiteteve private

24 korrik 2008   Emisioni i kësaj jave, Jeta në Kosovë, i ka hedhur një vështrim procesit të akreditimit të universiteteve private dhe u diskutua se sa i drejtë ishte vendimi që të gjitha universitetet private në Kosovë, të mos pranojnë studentë të rinj për këtë vit akademik.

Çfarë do të bëjnë studentët, të cilët janë duke studiuar në universitetet private, tash që diplomat e tyre janë jovalide? Sa ka ndikuar raporti i Këshillit Britanik për Akreditim (KBA) në vendimet e MASHT-it? A janë të definuara mirë kriteret për akreditim të BPrAL? Sa kohë do të duhet derisa të zgjidhen këto probleme? Cili është reagimi i universiteteve të afektuara nga vendimet e MASHT-it?

Për t’i diskutuar këto tema, pjesëmarrës në studio ishin:

Enver Hoxhaj, Ministër i Arsimit, Shkencës dhe Teknologjisë;
Ferdije Zhushi, U.D. i drejtorit të Agjencisë së Akreditimit të Kosovës (AAK);
Muhamet Mustafa, nga Universiteti RIINVEST;
Rrahman Paqarizi, nga Universiteti AAB;
Dukagjin Pupovci, ekspert i arsimit;
Edmond Hajrizi, nga Universiteti UBT.

I pyetur se çka do të ju sygjeronte studentëve dhe maturantëve, të cilët kanë planifikuar që të regjistrohen në universitetet private para vendimit të ministrisë, ministri Hoxhaj tha se edhe vet ministria po ballafaqohet me këtë pyetje.

Ai tha se brenda një viti, universitetet private do të kenë një mundësi tjetër që t’i plotësojë kriteret për akreditim.

Pupovci tha se në përgjithësi, ai mendon se analiza e bërë nga Këshilli Britanik për Akreditim (KBA) është mjaft kredibile dhe se ja vlenë që të punohet me rekomandimet e tyre.

Por, ai tha se, edhe pse evaluimi ishte kritik, sidoqoftë, KBA-ja ka rekomanduar që universitetet të pranojnë studentë të rinj.

Paqarizi tha se do dëshironte të fliste rreth fatit të studentëve aktualë, të cilët ishin regjistruar gjatë kohës kur këto universitete kishin licenca.

“Ne [ministria dhe universitetet private] jemi të obliguar që t’ju sqarojmë [studentëve aktualë] se në çfarë pozite gjenden ata momentalisht.”

Ai, gjithashtu, tha se e konsideron si ndëshkim kolektiv dhe si mospërfillje të rekomandimeve të KBA-së, vendimin e qeverisë për marrjen e licencave të gjitha universiteteve private, përveç njërit.

Në pyetjen se cilat janë kriteret që duhet të plotësohen nga një institucion, në mënyrë që ai të mund të quhet universitet, Hoxhaj tha se ai duhet të ketë më shumë se 3 000 studentë dhe 5 fakultete, por “të qenurit universitet do të thotë më shumë se sa përmbushja e parametrave fizik.”

Ai tha se rekomandimet e KBA-së duhet të merren seriozisht dhe vendimi i qeverisë nuk duhet të konsiderohet si ndëshkim.

I pyetur se pse universiteti amerikan, American University in Kosovo (AUK), për dallim nga universitetet tjera, i plotëson kriteret, edhe pse ai nuk kishte ofruar të gjithë dokumentacionin, ai tha se kjo ndodhë për arsye se AUK-u mbështetet nga një institucion i fuqishëm, nga Rochester Institute of Technology, dhe se studentët që diplomojnë në AUK, janë në gjendje që të gjejnë punë shumë më shpejtë se sa studentët e universiteteve tjera.

Kur u përmend fakti se AUK-u nuk i ka 3 000 studentë, Hoxhaj tha se emërtimi i institucioneve të akredituara duhet të rishqyrtohet.

Mustafa ju përkujtojë pjesëmarrësve se raporti i KBA-së ka rekomanduar vazhdimin e pranimit të studentëve. Për këtë arsye, ai tha se nuk e kupton se vendimi i qeverisë është marrë kaq me ngut.

“Raporti ka ardhur të hënën mbasdite dhe ne i kemi dëgjuar konkluzionet të martën.”

Ai, gjithashtu, tha se institucionet që ishin audituar, përfshirë edhe institucionin e tij, nuk kanë pasur kohë të mjaftueshme që të kontrollojnë për mospajtime teknike. ”... sepse, në përgjithësi, raporti është pozitiv.”

Rreth AUK-ut, ai tha se le të funksionojë me ndihmën e RIT-it, por ai nuk mund të quhet universitet.
“Nëse ne nuk mund të quhemi universitet, as AUK-u nuk mund të quhet.”

Si përgjigje, Hoxhaj tha se vendimi nuk shtë i ngutshëm.

Ai tha se qeveria ka kërkuar që të ngrihet procesi, që të mos pranohen studentë të rinj në vitin e parë dhe gjatë vitit 2008-2009, të gjithë të ulemi dhe të punojmë së bashku që t’i përmbushim kriteret.

Ai tha se universitetet private duhet të investojnë për hirë të studentëve të tyre, e jo vetëm për hirë të përfitimeve të tyre financiare.

Ai shtoi se Universiteti Publik i Prishtinës do t’i nënshtrohet valës së dytë të procesit të akreditimit, meqë herën e parë nuk i është nënshtruar për shkak të mungesës së kohës.

Ai konkludoi duke thënë se duhet të ketë kualitet, i cili rezulton me akreditim e mandej me licencë.
Ai tha se nuk do të ketë standarde të dyfishta për Universitetin e Prishtinës.

Hajrizi tha se ai mendon që ministria nuk i ka marrë në konsideratë përpjekjet e UBT-së për ngritjen e cilësisë në arsim.

Ai shtoi se KBA-ja ka qenë e kënaqur me kualitetin që ofron UBT-ja.

Ai, gjithashtu, tha se “nëse output i kualitetit është punësimi, ne i kemi (studentët) 100 % të punësuar.”

Ai shtoi se diplomat e UBT-së janë të njohura ndërkombëtarisht dhe se studentët, të cilët dëshirojnë të vazhdojnë studimet diku tjetër, nuk kanë asnjë problem që ta bëjnë këtë.

Hajrizi e mohoi se shumica e profesorëve në UBT janë me gjysmë-norme (part-time), siç ishte shkruar në raportin e KBA-së.

I pyetur sërish se në bazë të cilave kritere definohet kualiteti, Hoxhaj tha se universiteti duhet të jetë edhe institucion edukativ, por edhe institucion hulumtues.

Ai, gjithashtu, tha se pronësia (pronari) e institucioneve duhet të jetë e qartë për publikun.

Ai shtoi se universiteti duhet të ketë stafin e vet që punon me orar të plotë (full-time).
Kritetri i katërt, tha ai, është se, duhet të jetë e qartë se si përdoren titujt akademik.

Po ashtu, ai tha se secili universitet duhet të ketë një zyre për vlerësim të brendshëm, e cila do duhej të reagonte ndaj KBA-së.

Zhushi tha se para aplikimit për raundin e dytë të procesit të akreditimit, universitetet private duhet, së pari, t’i adresojnë rekomandimet e KBA-së.

Në lidhje me këtë, Paqarizi u përgjigj se “nëse e lexoni raportin, do të shihni se nuk ka rekomandime konkrete.”

Hoxhaj e kontestoi këtë, duke lexuar rekomandimet. Kur ai tha se “nuk ka plan afatgjatë, të gjithë pjesëmarrësit reaguan duke thënë se nuk ka asnjë parametër që një gjë e tillë të matet.

Pasiqë Paqarizi tha se Zhushi nuk do duhej të merrte pjesë në këtë debat, meqë Agjencia për Akreditim e Kosovës (AAK) nuk ka pasur ndonjë rol në raundin e parë të procesit të akreditimit, Zhushi u përgjigj se ata kanë pasur rol dhe pas 1 shtatorit të këtij viti, AAK-ja do të jetë plotësisht funksionale.

Hoxhaj tha se kur është fjala për cilësinë në arsim, ministria e tij është e interesuar që të ketë gjithçka nën kontrollë.

Mustafa tha se cilësia në arsimin e lartë duhet të ngritet, por numri i studentëve në Universitetin e Prishtinës nuk mund të rritet, sepse edhe kështu siç është, situata është mjaft e keqe edhe atje.

Ai tha se studentët që kanë planifikuar që të aplikojnë në universitetet private, tash do të aplikojnë në universitetet private të palicencuara në Maqedoni dhe Shqipëri.

Hajrizi ritheksoi se ai vetëm do të dëshironte që kriteret të definoheshin mirë dhe të ju tregohet qartë se çfarë duhet të përmirësohet, meqë raporti aktual nuk e qartëson një gjë të tillë.

Hoxhaj tha se ligji për arsimin e lartë është aprovuar në vitin 2003, prandaj KBA-ja i ka bërë rekomandimet e veta duke u bazuar në legjislacionin e Kosovës.

Ai tha se që nga shtatori i këtij viti, AAK-ja do të jetë përgjegjëse për licencim. “Por, megjithatë, do të jenë më shumë se 60 ekspertë ndërkombëtar që do ta skanojnë situatën.”

Ai tha se vendimi i qeverisë (që të mos ju vazhdojë licencat asnjërit universitet privat, përveç njërit), është bazuar në raportin e KBA-së.

Paqarizi tha se kriteret specifike për t’u quajtur universitet, janë plotësuar nga universiteti, të cilin ai e përfaqëson, universiteti AAB, ndërsa shtoi se kriteret e përgjithshme nuk ndërlidhen me çështjen e emërtimit, për me licencimin.

Hoxhaj tha se ka dallime në raportin e KBA-së, varësisht nga institucioni.

Ai tha se ministria e tij është e interesuar që institucionet të marrin një pozicion karshi raportit dhe kur çështja e titujve akademik të zgjidhet, atëherë të gjithë e dorëzojnë listën e profesorëve dhe ku ata i kanë marrë titujt.

Ai tha se është i sigurt se disa universitete në Kosovë, nuk do të jenë në gjendje që të japin tituj akademik edhe për 4-5 vite.

Mustafa tha se ai nuk do ta kishte problem që ta ndërronte emërtimin e RIINVEST-it, nga universitet në institut.

Ai tha se mendon që studentët nuk do ta kishin problem këtë.

Hoxhaj tha se askush nuk mundet ta mbajë ‘brendin’ universitet, befasisht, në ndonjë shtëpi private.

Ai shtoi se vendimet nuk janë bazuar në baza politike apo partiake, duke thënë se “ekspertët britanik nuk kanë qëndruar mjaft gjatë në Kosovë, sa për t’i mësuar emrat e partive polike.”

Pupovci tha se, vendimi që ministria duhet ta marrë, është vendimi se a do t’u lejohet apo jo universiteteve private që z’ju japin titujt profesorëve të tyre.

Ai shtoi se, me ligjin aktual, ata mund ta bëjnë një gjë të tillë.

Ai tha se hapi i parë është definimi i standardeve dhe bërja publike e tyre.

Hapi i dytë, sipas tij, duhet të jetë vetëvlerësimi nga të gjitha universitetet private, i cili duhet të shqyrtohet
nga ekspertët e Agjencisë për Akreditim të Kosovës.

Pas kësaj, agjencia do duhej të bënte vlerësimin e vet, i cili do duhej të diskutohej me universitetin përkatës. Vetëm atëherë, tha ai, agjencia do duhej të merrte vendimin.


Emisioni “Jeta në Kosovë”, bashkëprodhim i RTK-së dhe Rrjetit Ballkanik të Gazetarisë Hulumtuese, BIRN, transmetohet çdo të premte me fillim prej orës 20:15.